پایگاه دفاتر استان همدان

بسمه تعالي

مقررات و شرايط عمومي حساب جاري

1- چنانچه با توجه به مقررات ، وجه چك از طرف پست بانك پرداخت نگردد جوابگوي هرگونه دعواي احتمالي و جبران خسارت دارنده چك به عهده صاحب حساب مي باشد و هرگونه مسئوليت قانوني ناشي از عدم پرداخت وجه چك  نيز به عهده صاحب حساب خواهد بود .

2- صادر كننده چك بايد در تاريخ مندرج در آن معادل مبلغ مذكور در بانك محال عليه وجه نقد داشته باشد و نبايد تمام يا قسمتي از وجهي را كه به اعتبار آن چك صادر كرده به صورتي از بانك خارج نمايد يا دستور عدم پرداخت  وجه چك را بدهد و نيز نبايد چك را به صورتي تنظيم نمايد كه بانك به عللي ازقبيل عدم مطابقت امضاء يا قلم خوردگي در متن چك يا اختلاف در مندرجات چك و امثال آن از پرداخت وجه چك خود داري نمايد. هر گاه در متن چك  شرطي براي پرداخت ذكر شده باشد بانك به آن شرط ترتيب اثر نخواهد داد.

3- چك فقط در تاريخ مندرج در آن يا پس از تاريخ مذكور قابل وصول از بانك خواهد بود.

4- هر كس مرتكب بزه صدور چك بلامحل گردد به شرح ذيل محكوم خواهد شد:

الف – چنانچه مبلغ مندرج در متن چك كمتر از ده ميليون (10.000.000) ريال  باشد به حبس تا حداكثر شش ماه محكوم خواهد شد .

ب – چنانچه مبلغ مندرج در متن چك از ده ميليون (10.000.000) ريال تا پنجاه ميليون (50.000.000 ) ريال باشد از شش ماه تا يك سال حبس محكوم خواهد شد.

ج – چنانچه مبلغ مندرج در متن چك از پنجاه ميليون (50.000.000 ) ريال بيشتر باشد به حبس از يك سال تا دو سال و ممنوعيت از داشتن دسته چك به مدت دو سال محكوم خواهد شد و در صورتي كه صادركننده چك اقدام به اصدار چك هاي بلامحل نموده باشد ، مجموع مبالغ مندرج در متون چك ها ملاك عمل خواهد بود.

تبصره1-  : اين مجازات ها شامل مواردي كه ثابت شود چك هاي بلامحل بابت معاملات نامشروع و يا بهره ربوي و ياپولشويي صادر شده ، نمي باشد.

5- جرائم مذكور در قانون صدور چك بدون شكايت دارنده چك قابل تعقيب نيست و در صورتيكه دارنده چك تا شش ماه از تاريخ صدور چك براي وصول آن به بانك مراجعه نكند يا ظرف شش ماه از تاريخ‏ صدورگواهي عدم پرداخت شكايت ننمايد ديگر حق شكايت كيفري نخواهد داشت.

منظوراز دارنده چك در اين ماده شخصي است كه براي اولين بار چك رابه بانك ارائه داده است براي تشخيص اينكه‏ چه‏كسي اولين بار براي وصول وجه چك به بانك مراجعه كرده است بانكها مكلفند به محض‏مراجعه دارنده چك هويت كامل ودقيق اورا در پشت چك با ذكر تاريخ قيد نمايند.

كسي كه چك پس از برگشت از بانك به وي منتقل گرديده حق شكايت كيفري نخواهد داشت مگر آنكه انتقال قهري باشد.

درصورتيكه دارنده چك بخواهد چك را بوسيله شخص ديگري به نمايندگي از طرف خود وصول كند و حق شكايت كيفري او در صورت بي محل بودن چك محفوظ باشد، بايد هويت و نشاني خود را با تصريح نمايندگي شخص مذكور در ظهر چك قيد نمايد و دراين صورت بانك اعلاميه مذكور در ماده 4 و 5 قانون صدور چك را بنام صاحب چك صادر مي كند و حق شكايت كيفري او محفوظ خواهد بود.

تبصره : هر گاه بعد از شكايت كيفري ، شاكي چك را به ديگري انتقال دهد يا حقوق خود را نسبت به چك به هر نحو به ديگري واگذار نمايد تعقيب كيفري موقوف خواهد شد.

6- در موارد زير صادر كننده چك قابل تعقيب كيفري نيست .

الف – در صورتي كه ثابت شود چك سفيد امضاء داده شده باشد . ب – هر گاه در متن چك ، وصول وجه آن منوط به تحقق شرطي شده باشد. ج – چنانچه در متن چك قيد شده باشد كه چك بابت تضمين انجام معامله يا تعهدي است . د – هر گاه بدون قيد در متن چك ثابت شود كه وصول وجه آن منوط به تحقق شرطي بوده يا چك بابت تضمين انجام معامله يا تعهدي است . ه – در صورتي كه ثابت گردد چك بدون تاريخ صادر شده و يا تاريخ واقعي صدور چك مقدم بر تاريخ مندرج در متن چك باشد.           

7- صاحبان حساب بايد دسته چكهايي را كه از طرف بانك به آنها داده مي شود حفظ كنند ، چنانچه هر يك از برگهاي چك به علتي مفقود شود يا به سرقت رود مشتريان بايد بانك را بدو ن تاخير كتباً  آگاه سازند و در صورتيكه اطلاع ندهند و بانك وجه چكها را بپردازد مسئوليتي نخواهد داشت .

8- پست بانك هنگام پرداخت وجه چك دقت لازم را در صحت مندرجات و امضاي صادر كننده خواهد نمود با اين حال در مورد جعل امضاء يا الحاق در مندرجات چك در صورتيكه تشخيص آن در بادي نظر ممكن نباشد و ظاهراً امضاي چك طبق نمونه اي باشد كه به بانك معرفي شده هيچگونه مسئوليتي متوجه پست بانك نخواهد بود به علاوه پست بانك مسئوليتي نسبت به تقلب و الحاق در ظهر چك يا جعل امضاي پشت نويسان نخواهد داشت . بنابراين كليه زيانهايي كه در اثر تقلب در چك و برگ درخواست دسته چك يا گم شدن آنها پيش آيد متوجه صاحب حساب خواهد بود .

تبصره 1 – تاريخي كه بعضي اشخاص عادتا ذيل امضاء مي گذارند جزء امضاء محسوب نخواهد شد .

تبصره 2 – صاحبان حساب بايد نهايت دقت را در تنظيم چكها بنمايند بقسمي كه حتي الامكان دستبردگي يا الحاق در مندرجات چك ميسر نباشد ، براي اين منظور لازم است مبلغ چك و اعداد طوري نوشته شود كه علاوه بر خوانا بودن امكان اضافه كردن كلمه يا عددي به آن مقدور نباشد ، در غير اينصورت پست بانك مسئوليتي نسبت به پرداخت وجه چك نخواهد داشت .

تبصره 3 –چكهايي‏كه داراي ظهرنويسان متعددي مي‏باشند صرف ملاحظه پست بانك به اينكه رديف پشت نويسي ها مرتب است و بااحراز هويت آخرين امضاء‏كننده كه چك را براي دريافت ارائه مي‏نمايد كافي بوده و پست بانك ‏هيچگونه مسئوليتي نسبت به‏امضاي ساير پشت نويسان نخواهد داشت.

9- پست بانك براي وصول هر نوع طلب و خسارت ناشي از معاملات خود حق دارد از هر نوع اعتبار و اسناد و اوراق بهادار اعم از ارزي و ريالي و موجوديهاي ارزي و ريالي و هر نوع سپرده و غيره و هر قسم مال و طلب مشتري همچنين شخص يا اشخاص تحت ولايت او نزد خود تحت هر عنوان كه باشد بدون هيچگونه تشريفاتي راسا تهاتر و برداشت نموده و بنا به نظر و تشخيص خود بابت هر نوع طلب خود از مشتري كه بخواهد محسوب دارد و در صورت عدم تكافو بقيه طلب خود را از او مطاليه و دريافت دارد و صاحب حساب حق هرگونه اعتراض و گفتگويي را تحت هر عنوان كه باشد از خود اسقاط مي نمايد.

10- بانك ملزم به پرداخت وجه چك حداكثر تا ميزان موجودي حساب جاري مي باشد. مشتري به موجب اين قرارداد به بانك وكالت واختيار داد تا در صورت فقدان وجه كافي در حسابجاري ، از موجودي قابل برداشت مشتري در ساير حسابهاي وي نزد بانك ( در كليه شعبات ) برداشت و نسبت به تامين وجه مورد نياز براي پرداخت تمامي مبلغ چك و در صورت عدم كفايت قسمتي از وجه آن اقدام نمايد.

تبصره : در صورت فقدان وجه كافي در حساب جاري مشترك ، بانك اختيار و وكالت دارد از موجودي قابل برداشت حسابهاي شخصي هريك از صاحبان حساب مشترك نزد بانك در كليه شعب برداشت و نسبت به تامين وجه مورد نياز براي پرداخت مبلغ چك اقدام نمايد.

11- هر گاه وجه چك يا چكهايي كه تمام يا قسمتي از محل آن درحساب جاري مشتري موجود نباشد از طرف پست بانك پرداخت گردد و بطور كلي در هر موقعي كه پست بانك هر مبلغ يا مبالغي به تدريج يا دفعتا بابت هر نوع معامله  و عمل و اقدامي به هر عنوان و جهتي كه باشد از اصل و كارمزد و خسارت و هزينه هاي بانكي و قانوني و غيره ، حساب جاري مشتري را بدهكار نمايد بدهي حساب جاري در هر حال و هر موقع دين مسلم و قطعي صاحب حساب به پست بانك بوده و بصرف مطالبه پست بانك  باستناد همين مقررات و شرايط عمومي و بدون اينكه محتاج به ارائه و اقامه مدرك و دليل ديگري باشد از صاحب حساب قابل مطالبه و وصول مي باشد به علاوه با توجه به ماده 13 همين شرايط عمومي ، پست بانك مي تواند از هر نوع سپرده و موجودي حسابهاي مشتري راسا و مستقيماً برداشت و استيفاي طلب نمايد .

12- اگر پست بانك تحت هر عنوان اشتباها وجوه يا ارقامي به حساب مشتري منظور كند و يا در محاسبه هر نوع اشتباهي نمايد در هر موقع مجاز و مختار است راسا و مستقلا و بدون انجام هيچگونه تشريفات اداري و قضايي در رفع اشتباه و برگشت از حسابهاي مشتري اقدام نمايد و تشخيص پست بانك نسبت به وقوع اشتباه يا پرداخت بدون حق و لزوم برگشت از حساب معتبر بوده و صاحب حساب حق هرگونه اعتراض و گفتگويي را به عمل پست بانك از هر جهت از خود اسقاط مي نمايد.

13- چنانچه صاحب حساب تصوير چك صادره از طرف خود را بخواهد بانك مجاز به دادن تصوير چك به وي ميباشد.

14- در مورد عزل يا تغيير اختيارات وكيلي كه به موجب وكالتنامه ثبتي يا تنظيم شده در پست بانك به وكالت از طرف مشتري تعيين و معرفي شده و به موجب آن وكيل مجاز گرديده است بنام صاحب حساب با پست بانك معاملاتي انجام داده واز وجوه صاحب حساب استفاده نمايد مشتري بايد عزل يا تغيير اختيارات را كتباً ( با اخذ رسيد ) به شعبه مربوط اطلاع دهد و مادام كه اطلاع كتبي مشتري به شعبه پست بانك نرسيده است پست بانك وكالتنامه را معتبر خواهد دانست ولو اينكه فسخ يا تغيير شرايط آن در دفاتر اسناد رسمي به ثبت رسيده باشد .

15- مشتري موظف است به محض تغيير محل اقامت ، بانك را از نشاني جديدخود‏ مطلع نمايد و مادام كه نشاني جديد بشرح مذكور‏ به ‏اطلاع شعبه مربوط نرسيده است‏كليه مراسلات و اوراق و اخطاريه ها و صورتحسابها به آخرين نشاني مشتري ارسال خواهد شد.

همچنين تغييرات در هيات مديره و دارندگان امضاي مجاز نيز بايستي با ارسال مدارك به موقع كتباً باطلاع پست بانك برسد .

16- حسابهاي جاري علاوه بر موارد قانوني در هر موقع و موردي بنا به تصميم يكي از طرفين ( پست بانك يا مشتري ) ممكن است بسته شود .

17- چنانچه صاحب حساب و در مورد حسابهاي مشترك يكي از صاحبان حساب فوت نمايد مادام كه اطلاع كتبي به شعبه پست بانك نرسيده باشد و چكهاي صادره عهده حساب مزبور پرداخت شود هيچگونه مسئوليتي متوجه پست بانك نخواهد بود پس از اطلاع از فوت مشتري نيز چكهايي را كه تاريخ صدور آن مقدم به تاريخ فوت باشد با احراز ساير شرايط پرداخت خواهد نمود .

18- چنانچه مانده حساب جاري مشتري به مدت دو سال تمام شمسي فاقد گردش باشد در پايان سال دوم بر اساس ضوابط بانك به مانده هاي مطالبه نشده منتقل و كارمزد مربوطه از حساب وي كسر خواهد شد..

19- در صورتيكه اسنادي به هر عنوان به پست بانك واگذار گردد و قبل از وصول ، وجوه آنها مورد استفاده مشتري قرار گيرد و در سررسيد وصول نشده ويا منجر به واخواست گردد و در اثر آن بدهي مشتري به پست بانك باقي بماند ، چون به علت تاخير در تاديه از تاريخ سررسيد تا تاريخ تسويه كامل بدهي مبلغي بر ذمه مشتري تعلق خواهد گرفت ، لذا مشتري با امضاي ذيل اين مقررات تعهد مي نمايد علاوه بر بدهي تاديه نشده جريمه تاخير تاديه معادل 12% مانده بدهي براي هر سال نسبت به بدهي مذكور كه بر حسب اوراق واگذاري بعهده گرفته و همچنين كليه هزينه هاي واخواست و دادرسي و حق الوكاله را به پست بانك پرداخت نمايد و به همين منظور مشتري ضمن امضاء اين ورقه بطور غير قابل برگشت به پست بانك اختيار داد كه از تاريخ سررسيد تا تاريخ تسويه كامل اصل بدهي معادل مبلغ مورد تعهد از حسابهاي مشتري برداشت و يا به همان ميزان از ساير دارائيهاي وي تملك نمايد .

20- در مورد حسابجاري اشخاص حقوقي ادعاي عدم دخالت و يا سلب بعدي سمت و اختيارات از امضاء كننده و يا امضاءكنندگان حساب در مورد چكهايي كه عدم پرداخت آنها مستند به عمل وي يا آنان باشد موثر نيست چنانچه امضاء صاحبان حساب تغيير پيدا كند پست بانك چكهايي را كه قبل از تاريخ تغيير امضاء و يا امضاء هاي قبلي صادر شده خواهد پرداخت .

21- موجودي حساب جاري مشترك به نسبت سهمي كه موقع افتتاح حساب از طرف صاحبان حساب تعيين مي شود ( بالسويه يا با سهم نامساوي ) متعلق به صاحبان حساب خواهد بود و اگر در كارت حساب سهم تعيين نشده باشد بالسويه به صاحبان حساب تعلق دارد .

22- در صورت فوت يا حجر و يا ورشكستگي هر يك از صاحبان حساب و اطلاع كتبي به شعبه بازكننده حساب ، همچنين در صورت وصول بازداشت نامه به شعبه بازكننده حساب براي بازداشت موجودي حساب عليه هر يك از صاحبان حساب از مراجعي كه قانوناً حق بازداشت اموال اشخاص را دارند ، پست بانك حساب را مسدود نموده و موجودي حساب را به نسبت سهمي كه موقع افتتاح حساب تعيين شده است ( بشرح ماده 21) تقيسم خواهد نمود كه در اينصورت سهم متوفي و محجور و ورشكسته و مديون برحسب مورد به ورثه يا مراجع قانوني ذيصلاح پرداخت شده و سهم ديگري يا بقيه شركاء به حساب موقت در پست بانك منظور خواهد گرديد.

23- در مورد تعيين سهم صاحبان حساب مشترك موجودي در تاريخ فوت يا حجر يا ورشكستگي ملاك احتساب خواهد بود لكن اگر تاريخ فوت يا حجر يا ورشكستگي كتباً به پست بانك اعلام نشده باشد و پست بانك پرداختي نمايد هيچگونه مسئوليتي متوجه پست بانك نخواهد بود.

24- در مورد بند 22 يا هر مورد ديگري پست بانك حق دارد حساب مشترك را مسدود نموده و سهم هر يك يا بعضي از صاحبان حساب را به حساب موقت مخصوص منتقل نمايد در اين قبيل موارد پست بانك مراتب را به صاحبان حساب اطلاع خواهد داد به موجودي حساب موقت سود تعلق نمي گيرد .

26- در صورت داشتن و يا ايجاد سابقه چك برگشتي ، بدهي غير جاري يا حكم ماده 7 قانون صدورچك ، بانك از صدور و تحويل دسته چك به مشتري موضوع اين بند ممانعت خواهد نمود.

27- در صورتيكه حساب جاري مشتري توسط مراجع قضايي ذيصلاح به موجب دستور يا حكم قضايي مسدود گردد، امكان صدور وتحويل دسته چك به مشتري توسط بانك امكان پذير نمي باشد.

29- بانك در موارد ذيل امكان پرداخت وجه چك را نداشته و با درخواست دارنده چك مبادرت به صدور گواهينامه عدم پرداخت مي نمايد: الف- عدم كفايت موجودي حساب جاري.ب- عدم انطباق امضاي مندرج در چك با امضاي معرفي شده توسط مشتري يا وكيل وي.   ج- تشخيص هرگونه مغايرت در مندرجات چك در چارچوب قوانين و مقررات مربوط مطابق با تشخيص بانك . د- صدور دستور عدم پرداخت توسط مشتري يا ذينفع يا قائم مقام قانوني ولي در چارچوب ماده 14 قانون چك . ه- مسدود بودن حساب جاري يا انسداد بخشي   از / تمامي موجودي آن ( به گونه اي كه امكان پرداخت وجه چك بطور كامل ميسر نباشد ) به موجب قانون ، دستور مرجع قضايي يا به دستور مشتري . و- قلم خوردگي در متن چك ( در صورت فقدان ظهرنويسي مرتبط با تصحيح قلم خوردگي ). ز- ساير موارد طبق ضوابط ابلاغي از سوي بانك مركزي ج.ا.ا. يا تشخيص بانك .

تبصره : در صورتيكه حساب جاري كه عهده آن چك صادر شده است داراي موجودي كافي يا قابل برداشت نباشد ، بانك موظف است در صورت درخواست دارنده چك اقدام به پرداخت موجودي قابل برداشت نموده وبراي باقي مانده آن گواهي نامه عدم پرداخت صادر نمايد.چك مزبور نسبت به مبلغي كه پرداخت نگرديده بي محل محسوب و گواهينامه عدم پرداخت بانك در اين مورد براي دارنده چك جانشين اصل چك خواهد بود.

30- مشتري با امضاي اين قرارداد اقرارنمود كه نسبت به اعطاي اختيار به بانك در خصوص ارائه اطلاعات مربوط به سابقه چك برگشتي مشتري به بانك مركزي ج.ا.ا. اقدام نموده و رضايت دارد بانك مركزي در چارچوب بند 27-7 دستورالعمل حسابجاري اين اطلاعات را در اختيار ديگران قراردهد و مشتري حق هرگونه ايراد واعتراضي را در اين خصوص از خود سلب و اسقاط مي نمايد.

31- در صورت ورشكستگي يا انحلال بانك ، بازپرداخت مانده حساب جاري مشتري مطابق با مقررات صندوق ضمانت سپرده ها خواهد بود. مشتري اقرار نمود از مفاد قانون صدور چك واصلاحيه هاي پس از آن اطلاع كامل داشته و عدم اطلاع مشتري رافع مسئوليتهاي قانوني عيني ، تبعي وقراردادي نخواهد بود.

32- اين قرارداد در هر زمان از قوانين ومقررات جاري آن زمان تبعيت خواهد كرد.

33- ضمن تکمیل فرم تعهدنامه شماره ......................... متعهد می شوم موارد مربوط به قانون مبارزه با پولشویی را رعایت نمایم.

تاريخ ............................... ماه يكهزار و سيسصدو ........................... شمسي

1-   نام و نام خانوادگي...................................................... امضاء                       3- نام و نام خانوادگي ...................................................... امضاء

2-   نام و نام خانوادگي ...................................................... امضاء                      4- نام و نام خانوادگي ...................................................... امضاء